Қазір Қазақстанда ұлттық басқарушы холдингтер мен ұлттық холдингтерді қоса алғанда, 22 ұлттық компания жұмыс істейді. Олар ел экономикасының негізгі салаларында маңызды рөл атқарады, деп хабарлайды Caravan.kz медиа порталы.
Ең көп төлемді кім алған?
Finprom сарапшылары 2025 жылы ұлттық компаниялардың атқарушы органдары мүшелеріне төленген жиынтық сыйақы көлемін зерттеген. Мұнда бір басшының жалақысы емес, нақты компанияның атқарушы органындағы барлық мүшелерге төленген жалпы сома есепке алынған.
Ең жоғары төлемді «Қазатомөнеркәсіп» жасаған – 903,3 млн теңге. Екінші орында «Қазақстан темір жолы» – 721,3 млн теңге, үшінші орында «ҚазМұнайГаз» – 519,1 млн теңге.
Алғашқы ондыққа сондай-ақ:
Алайда компанияларды тек жалпы төлем көлемі бойынша салыстыру дұрыс емес. Өйткені олардың атқарушы органдарындағы мүшелер саны әртүрлі: кейбірінде бір ғана басшы болса, кейбірінде оннан астам адам бар.
Қай компанияда төлем көлемі көбірек өскен?
Сарапшылардың мәліметінше, тиісті деректері бар ұлттық компаниялардың басым бөлігінде атқарушы орган мүшелеріне төленетін жиынтық сыйақы бір жыл ішінде өскен.
Төлем көлемі тек төрт компанияда азайған:
Ең айтарлықтай өсім «Қазатомөнеркәсіпте» тіркелген. Бір жылда атқарушы орган мүшелеріне төленген сыйақы 226,7 млн теңгеге, яғни 33,5%-ға артқан.
QazaqGaz-та төлем 94,5 млн теңгеге немесе 22,5%-ға өскен. Ал «Ұлттық ақпараттық технологияларда» өсім 86,9 млн теңгені немесе 85,7%-ды құраған
Бір басшыға 113 млн теңгеге дейін
Жалпы төлемді атқарушы орган мүшелерінің санына бөлгенде көрсеткіш өзгереді.
Бұл көрсеткіш бойынша «Қазатомөнеркәсіп» көш бастап тұр. Мұнда 2025 жылы бір атқарушы орган мүшесіне орта есеппен 112,9 млн теңге төленген.
Одан кейін:
Сарапшылар бұл көрсеткіштердің орташа мән екенін атап өтеді. Бір компанияның өзінде атқарушы органның әр мүшесіне төленетін нақты сыйақы көлемі айтарлықтай өзгеше болуы мүмкін.
Жалпы алғанда, ұлттық компанияларда бір атқарушы орган мүшесіне шаққандағы орташа жылдық сыйақы 7,8 млн теңгеден 112,9 млн теңгеге дейін болған. Яғни айырмашылық шамамен 15 есеге жетеді.
Ай сайынғы есеппен бұл бір компанияда 9 млн теңгеден астам, ал басқа компанияда 500 мың теңгеден сәл ғана жоғары дегенді білдіреді.
Сонымен қатар Қазақстандағы 22 ұлттық компанияның 13-інде бір атқарушы орган мүшесінің орташа айлық сыйақысы 2 млн теңгеден жоғары болған.