Бұл туралы Caravan.kz медиа порталы Tengrinews.kz-ке сілтеме жасап хабарлайды.
Телеарна өз материалында Халықаралық энергетика агенттігінің (ХЭА) деректерін келтіреді.
ХЭА-ның алдын ала мәліметтері бойынша, АҚШ пен Израильдің Иранға жасаған соққыларынан және одан кейінгі Парсы шығанағы елдерінен экспорттың іркілуінен соң, наурыз айында әлемдік мұнай қоры 129 миллион баррельге, ал сәуірде тағы 117 миллион баррельге азайды.
Қордың ең күрт төмендеуі Экономикалық ынтымақтастық және даму ұйымына (ЭЫДҰ) мүше елдерде байқалған, онда жерүсті қорлары 146 миллион баррельге азайған. ЭЫДҰ-ға кірмейтін елдердің экономикаларындағы көрінетін қорлар 24 миллион баррельге төмендеген.
Агенттік мәліметінше, шығанақ аймағындағы өндірушілерден шикі мұнай жеткізудің жалпы шығыны 1 миллиард баррельден асқан: тәулігіне 14 миллион баррельден астам мұнайды аймақтан шығара алмай отыр. ХЭА бұл жағдайды «ұсыныстың бұрын-соңды болмаған шогы» деп сипаттады.
Агенттік 2026 жылы мұнайға деген әлемдік сұраныс тәулігіне 420 мың баррельге азайып, күніне 104 миллион баррельді құрайды деп болжап отыр. Бұл Иран қатысқан соғыс басталғанға дейінгі күтілген көрсеткіштен тәулігіне 1,3 миллион баррельге төмен.
ХЭА мәліметінше, мұнай-химия саласы мен авиация ең көп зардап шекті, ал бағаның өсуі мен отынды үнемдеу шаралары алдағы айларда оның тұтынылуын одан әрі шектейді деп күтіледі.
Бағалау бойынша, егер үшінші тоқсаннан бастап Ормуз бұғазы арқылы тасымалды біртіндеп қалпына келтіру туралы келісімге қол жеткізілсе, сұраныс жылдың екінші жартысында қалпына келе бастауы мүмкін. Алайда, болжамдарға сәйкес, жеткізілімдерді қалпына келтіру баяу қарқынмен жүреді және нарықтағы тапшылық кем дегенде төртінші тоқсанға дейін сақталады.
Агенттік өз болжамында 2026 жылдың үшінші тоқсанынан бастап Ормуз бұғазы арқылы транзитті біртіндеп жандандыруға мүмкіндік беретін соғысты тоқтату туралы келісім жасалған жағдайда, жыл соңына қарай сұраныс қайта өсуі мүмкін екенін айтады, бірақ ұсыныстың қалпына келуі тежелуі ықтимал.
«Әлемдік мұнай қорларының рекордтық деңгейде қысқаруы аясында, жаздағы көп сұраныс қарсаңында баға құбылмалылығы одан әрі артуы әбден мүмкін», – деп мәлімдеді ХЭА.