Мәселе мынада: егер аулау тендерлерінің жеңімпаздарына мұқият қарасаңыз, оларды көбіне жануарларға қатысы жоқ түрлі ЭҚЖЖ-лары (ОКЭД) бар жеке кәсіпкерлер жеңіп алатынын байқауға болады — құрылыс саласынан бастап интернет-саудаға дейін. Адамдарды түсінуге болады: ақша тауып, өзін және балаларын асырау керек. Бірақ ақылға қонымды шек болуы тиіс.
Бұл жағдайды Caravan.kz медиа порталының тілшісі зерттеп шықты.
№1 жеңімпаз
Қостанай облысы Науырзым ауданының тұрғын үй-коммуналдық шаруашылық, жолаушылар көлігі, автомобиль жолдары және тұрғын үй инспекциясы бөлімі биылғы сәуір айының соңында «Иттерді аулау қызметтері» бойынша сатып алу жүргізді. Негізінде бұл қызметке мысықтар да кіреді, бұл лот сипаттамасында нақты көрсетілген.
Төлем сомасы — 2 428 448,28 теңге. Бұл қаржыны қызмет көрсетілгеннен кейін тендер жеңімпазы — ЖК Каржасов Р.Р. алуы тиіс.
Ал енді толығырақ үңілейік. Ұлттық статистика бюросының мәліметінше, бұл ЖК-ның негізгі ЭҚЖЖ-сы — 56101 «Жол жиегіндегі нысандар қызметін қоспағанда, мейрамханалар қызметі және тағам жеткізу қызметтерін ұсыну».
Яғни, бір кәсіпкер әрі қоғамдық тамақтану орнын ашып, әрі ит пен мысық аулаумен айналысып жүр.
Бұл біраз күмәнді көрінетін жағдай. Әсіресе 2023 жылы Ақмола облысында бұрынғы ветеринардан 750 кг ит еті табылған оқиғадан кейін. Оның үстіне, ол оған дейін тағы 150 кг етті кафелердің біріне сатып жіберген.
Дегенмен дәл осы кәсіпкердің адалдығына күмән келтіруге нақты негіз жоқ. Мүмкін, отбасылық кафемен оның жұбайы айналысатын шығар, ал өзі аш жануарлардың шабуылынан қорқатын азаматтардың қауіпсіздігін қамтамасыз етіп жүрген болар. Яғни кафе мен иттердің еш байланысы жоқ болуы да мүмкін.
Оның қосымша ЭҚЖЖ-сы — 49320, яғни такси қызметіне қатысты.
№2 жеңімпаз
Бұл, әрине, мейрамхана емес, бірақ мұндағы қызметтердің қатар жүруі де, жұмсартып айтқанда, қызық.
Жамбыл облысы Сарысу ауданы әкімдігінің тұрғын үй-коммуналдық шаруашылық, жолаушылар көлігі және автомобиль жолдары бөлімі биылғы наурыз айының соңында «қаңғыбас иттерді аулау және жою» бойынша тендер жариялады. Бұл мақсатқа бюджеттен 1 724 137,93 теңге бөлінген.
Тендерді Satti Qadam_Group деген жеке кәсіпкер жеңіп алған.
Дәл осы Ұлттық статистика бюросының мәліметінше, бұл шағын компанияның негізгі ЭҚЖЖ-сы — 47291, яғни «Сауда алаңы 2000 шаршы метрден аз мамандандырылған дүкендерде азық-түлік өнімдерін өзге де бөлшек саудада сату».
Азық-түлік өнімдері. Қызық, оған жаңа еттен жасалған бәліш мен самса немесе жартылай фабрикат котлеттер, тұшпара мен манты де кіре ме екен. Бұл мүлдем күтпеген сәйкестік болар еді.
Бұл кәсіпорынның бірден үш қосымша ЭҚЖЖ-сы бар: 43390 («Өзге де әрлеу жұмыстары»), 81300 («Аумақтарды абаттандыру қызметі») және 96090 («Өзге де жеке қызметтер көрсету»). Соңғы ЭҚЖЖ-ға эскорттан бастап астрологияға дейін түрлі қызметтер кіреді, бірақ оның ішінде «үй жануарларын ұстау, оларды үйрету және күту қызметтері және т.б.» деген бөлім де бар. Сондықтан бәрі дұрыс сияқты. Мамандар жануарларды аулау мәселесін тезірек әрі тиімдірек шеше алатын шығар. Ең бастысы — жоғарыда айтылған бұрынғы ветеринардың жолымен кетпесе болғаны, өйткені ол кәсіби дағдыларын дұрыс бағытта қолданбаған еді.